فیلتر روغن موتور چیست؟

اکنون که با چیستی و فواید روغن موتور آشنا شدیم وقت آن رسیده است تا به تعریفی از فیلتر روغن و انواع فیلتر روغن موتور برسیم.
فیلتر روغن ابزاری است که وظیفه از دور خارج کردن آلاینده‌ها را دارد. این آلاینده هر چیزی می‌تواند باشد، قطعات و ذرات فلزی، گرد و غبار، سوخت نسوخته، حشرات و باکتری‌ها. رسالت این وسیله این است که روغنی تمیز را جهت روانکاری، خنک کنندگی، آب‌بندی و پاک‌کنندگی به سمت موتور و اجزای آن هدایت کند.
اهمیت این ابزار کمتر از روغن موتور نیست، همان طور که چک کردن دائمی روغن مهم است تا در صورت انقضا، فورا تعویض شود، فیلتر روغن را هم باید مکررا وارسی کرد تا در زمان معینی تصفیه یا تعویض شود.

فواید فیلتر روغن موتور و اهمیت آن

• تصفیه روغن موتور از آلودگی

طبیعی است جایی که پای سوخت و هوا در میان باشد و نتیجه‌ای مانند احتراق در پی داشته باشد، حجمی از کربن، گرد و غبار و … باقی بماند. موتور هر ماشینی برای اینکه به حرکت در بیاید، وابسته به این عملیات است. بنابراین هر خودرو مکررا احتراق را تجربه می‌کند و با این آلاینده‌ها روبروست.
انواع فیلتر روغن موتور با تصفیه روغن از ناخالصی و آلودگی، روغن تمیز را به موتور می‌رساند.

• جلوگیری از ورود روغن غلیظ به موتور

یکی از کارکردهای اصلی روغن، روانکاری اجزا قطعات موتور است. وقتی حجم قابل توجهی از دوده در روغن حل شود، سبب غلظت آن شده و عملکرد طبیعی موتور را مختل می‌کند. آنچه فیلترها انجام می‌دهند این است که از طریق سوراخ‌های بسیار ریز خود از ورود روغن غلیظ به پمپ موتور جلوگیری می‌کنند و به این ترتیب باعث می‌شوند خودرو به درستی کار کند.

• افزایش طول عمر قطعات موتور

قطعات متحرک موتور برای اینکه کار خود را به درستی انجام دهند، نیازمند روغن هستند. چنانچه انواع فیلتر روغن موتور به درستی عمل کنند، تمام قطعات از سایش و خوردگی در امان می‌مانند، روان حرکت می‌کنند، عملیات موتور به درستی صورت می‌گیرد و در نتیجه خودرو عملکرد بهتری خواهد داشت.

فیلترهای روغن از چه اجزایی تشکیل شده‌اند؟

1. حفره ورود و خروج روغن
هر فیلتر روغن، متشکل از سوراخ‌های ریزی است که در لبه آن جای دارد و روغن از آن طریق به ظرف فیلتر وارد می‌شود و جریان پیدا می‌کند. یک حفره در مرکز فیلتر وجود دارد که رو به موتور تعبیه شده است و روغن از آنجا تخلیه می‌شود.

2. شیر ضد تخلیه
انواع فیلتر روغن موتور مجهز به یک سوپاپ لاستیکی هستند که از برگشت روغن به داخل فیلتر جلوگیری می‌کنند. چه زمانی ممکن است برگشت روغن اتفاق بیفتد؟! درست است! زمانی که موتور کار نمی‌کند.

3. فضای کلی فیلتر
فیلتر روغن ممکن است از الیاف طبیعی و سلولزی ساخته شده باشند و یا جنس آن‌ها از الیاف مصنوعی مانند پلی استر باشد، این الیاف فضای کلی فیلتر را می‌سازند.

4. پلیسه‌ها
معمولا وقتی حرف از فیلتر ماشین به میان می‌آید، اولین چیزی که به ذهن متبادر می‌شود همین پلیسه‌هاست! تعداد قسمت تاشده فیلترها را میزان ضخامت فضای کلی فیلتر تعیین می‌کنند.

5. لوله فولادی مرکزی
این قسمت از انواع فیلتر روغن موتور در واقع روغنی که پاکسازی و تصفیه شده را به موتور ارسال می‌کند. روغن از طریق این لوله مداوما در جریان است.

6. سوپاپ اطمینان
موتور در هر حال به روغن احتیاج دارد تا به درستی کار کند، اما در هنگام استارت سرد، روغن غلیظ است و فیلتر توان انجام عملیات تصفیه روی آن را ندارد. در این حالت به هر حال باید روغن به موتور و قطعات برسد تا ماشین بتواند کار کند. سوپاپ اطمینان، زمانی باز می‌شود که قدرت کافی برای فشار دادن فنر کالیبره شده به سمت پایین فراهم شود. در این حالت روغن بدون فیلتر وارد لوله مرکزی می‌شود.
همچنین زمانی که انواع فیلتر روغن موتور به موقع تعویض نشوند، آلاینده‌ها حفره‌های ریز آن را می‌پوشانند و مسیر روغن ممکن است مسدود شود. در این حالت فشار پشت فیلتر شدید می‌شود و راهی جز باز شدن سوپاپ اطمینان باقی نمی‌ماند.
در این وضعیت روغن فیلتر نشده به پمپ موتور راه پیدا می‌کند و موتور به حرکت می‌افتد. اما در نظر داشته باشید تکرار این وضعیت باعث آسیب جدی به موتور و قطعات خواهد شد.

7. صفحه انتهایی
صفحه انتهایی از نشت روغنی که هنوز مورد پالایش قرار نگرفته است به لوله مرکزی جلوگیری می‌کند. این صفحه از جنس فیبر یا فلز است و در قسمت تحتانی انواع فیلتر روغن موتور قرار می‌گیرد.

8. نگهدارنده
همان‌طور که از نام این جز از اجزای فیلتر برمی‌آید، فضای کلی فیلتر و صفحه انتهایی را استوار نگه می‌دارد و از آن‌ها در برابر ضربه محافظت می‌کند.

 

انواع فیلتر روغن موتور بر اساس متریال

فیلترهای روغن از متریال یا غشاهای مختلفی تشکیل شده‌اند:

• فیلتر سلولزی

به فیلتر روغن سلولزی، فیلترهای یکبار مصرف هم گفته می‌شود. ذرات بسیار ریز آلودگی را نیز می‌توانند به خود جذب کنند، اما کمتر از 50 درصد قدرت پاکسازی روغن موتور را دارند. این نوع از انواع فیلتر روغن موتور را لازم است به صورت مداوم بررسی کنید تا به موقع تعویض شود.

• فیلترهای مصنوعی

جنس این نوع از فیلترها از فیلترهای کاغذی و سلولزی بهتر است و قدرت تمیزکنندگی آن‌ها 50 درصد اعلام شده است. هر 8000 کیلومتر لازم است تا فیلتر روغن موتور شما بررسی یا تعویض شود.

• فیلتر فلزی

بهترین نوع فیلتر روغن، یک محیط توری از جنس یا میکروگلس دارد که بسیار بسیــــار ریزتر از الیاف سلولزی است. این فیلتر هر دو تا پنج سال نیاز به بررسی و تعویض دارد و یا پس از طی کردن 16000 کیلومتر می‌توانید برای عوض کردن آن اقدام کنید.

تفاوت فیلتر روغن کاغذی و فلزی

• فیلتر فلزی تا 10 برابر بهتر از فیلتر کاغذی یا سلولزی عمل می‌کند
• قادر است ذرات ریزتری را جذب کند
• این نوع از انواع فیلتر روغن موتور، پیوسته روغن را به موتور می‌رساند و در بازه زمانی طولانی‌تری احتمال مسدودیت آن وجود دارد
• مقرون‌ به‌صرفه‌تر است